WOA
Schoolpopulatie bepaalt hoe diversiteit in burgerschapsonderwijs aan bod komt

Invulling hangt samen met de schoolcontext

Op veel vo-scholen komt diversiteit aan de orde als onderdeel van burgerschapsonderwijs. Wat diversiteit inhoudt en hoe je studenten leert daar mee om te gaan, krijgt een verschillende invulling in verschillende contexten. Relevante contextkenmerken zijn de culturele en sociaaleconomische achtergrond van de leerlingen, platteland/stad en de opleidingstypen die de vo-school aanbiedt.

Accent op interpersoonlijke vaardigheden

Het merendeel van de leraren benadrukt het belang van het sociale domein, bijvoorbeeld luisteren naar en open staan voor de meningen van anderen, omgaan met verschillen en je adequaat kunnen gedragen in verschillende situaties). Het politieke aspect van burgerschapsonderwijs (de intentie om te gaan stemmen, politieke voorkeur) komt minder aan bod. De nadruk in burgerschapsonderwijs lijkt –ook internationaal- gelegd te worden op de ontwikkeling van sociale vaardigheden en het creëren van harmonie.

Diversiteit binnen en buiten de school

De aanpak op de scholen neemt de multiculturele samenleving als uitgangspunt en probeert vooroordelen van leerlingen terug te dringen en tolerantie te bevorderen. Op een plattelandsschool met een grotendeels ‘witte’ schoolpopulatie gebeurt dat door discussies in de klas, door een trip naar een Nederlandse grote (diverse) stad of deelname aan Europese uitwisselingsprogramma’s en door bespreken van de actualiteit. Op een etnisch-diverse stedelijke scholengemeenschap is omgaan met verschillen dagelijkse realiteit; daarvan kan in het onderwijs over diversiteit gebruik worden gemaakt. Wanneer in het onderwijs controversiële onderwerpen aan de orde komen, worden de verschillende perspectieven geëxpliciteerd. Op een tweetalige havo-vwo-school komt naast interpersoonlijke vaardigheden ook wereldburgerschap als relevant element van het burgerschapsonderwijs naar voren. Leerlingen participeren in lokale en landelijke non-profit projecten en doen mee aan simulaties van vergaderingen van bijvoorbeeld de VN of het Europese parlement.

Sincer, I., Severiens, S.E., & Volman, M.L.L. (2019). Teaching diversity in citizenship education: Context-related teacher understandings and practices. Teaching and Teacher Education: an International Journal of Research and Studies, 78 , 183-192. doi: 10.1016/j.tate.2018.11.015